Hoe zit het nu met de vrijwillige overuren vanaf 1 april 2026?
Tot en met 31 maart 2026 kon een werknemer onder bepaalde voorwaarden opteren voor vrijwillige overuren of relance-uren.
Relance-uren verschilden op een aantal vlakken van de gewone vrijwillige overuren. Zo gaven relance-uren geen recht op een overloontoeslag, telden ze niet mee voor de berekening van de interne overurengrens en gold voor deze uren het principe bruto is gelijk aan netto.
Vanaf 1 april 2026 wordt een nieuw systeem van vrijwillige overuren voorzien. Dit moet zowel het vroegere systeem van de vrijwillige overuren als de relance-uren vervangen.
Omwille van het ontbreken van het wetgevend kader stellen zich momenteel diverse praktische vragen.
Lees verder en ontdek deze!
Kan een werknemer momenteel al deze nieuwe vrijwillige overuren presteren?
Door het uitblijven van de publicatie van het wetgevend kader over het nieuw systeem van vrijwillige overuren, bestaan momenteel strikt juridisch gezien enkel de gewone vrijwillige overuren.
In deze regeling kunnen maximaal 120 vrijwillige overuren per kalenderjaar gepresteerd worden. Deze vrijwillige overuren geven recht op een overloontoeslag, zijn onderworpen aan bedrijfsvoorheffing en RSZ en kunnen enkel gepresteerd worden na een voorafgaand schriftelijk afgesloten akkoord tussen werkgever en werknemer. Deze overeenkomst heeft een maximale duur van 6 maanden en is hernieuwbaar.
Relance-uren kunnen vanaf 1 april 2026 niet meer toegepast worden aangezien deze regeling slechts geldig was tot 31 maart 2026.
Ontwerpwetgeving voorziet nog steeds 1 april 2026 als datum van inwerkingtreding, vermoedelijk retroactief dus.
Bepaalde werkgevers zullen mogelijks anticiperen op de retroactieve inwerkingtreding van de wet en nu al schriftelijk akkoorden afsluiten met de werknemers om vrijwillige overuren op basis van de nieuwe regels te presteren vooraleer de nieuwe wetgeving gepubliceerd is. Juridisch gezien is deze werkwijze niet 100% sluitend aangezien dergelijke akkoorden gebaseerd zijn op basis van wetgeving die officieel nog niet bestaat op het moment van het afgesloten akkoord.
Zijn de ‘nieuwe’ vrijwillige overuren een kopie van de ‘oude’ vrijwillige overuren?
De nieuwe vrijwillige overuren verschillen op meerdere vlakken van de oude vrijwillige overuren.
Zo is er een voordelige behandeling voor 240 vrijwillige overuren (waarbij bruto = netto) zonder overloon en zijn er strengere toepassingsvoorwaarden ingeval van deeltijdse tewerkstelling.
Een volledig overzicht vind je hieronder terug:
|
|
‘Oude’ vrijwillige overuren |
‘Nieuwe’ vrijwillige overuren |
|
Toepassingsgebied |
Werknemer valt onder de arbeidswet van 16 maart 1971 |
|
|
|
|
Let wel: deze strengere voorwaarden zijn niet van toepassing op de deeltijdse werknemers die op de dag van publicatie van de maatregel in het Belgisch Staatsblad, al een akkoord met hun werkgever hadden over het presteren van vrijwillige overuren.
Uitgesloten uit het toepassingsgebied: Werknemers die een deeltijdse tewerkstelling (m.n. een 1/2de, 1/5de of 1/10de loopbaanvermindering) in het kader van de loopbaanonderbreking (bv. het tijdskrediet in de privésector (cao nr. 103) en de thematische verloven, zoals ouderschapsverlof) opnemen |
|
Aantal |
120 vrijwillige overuren per kalenderjaar en 120 relance uren per kalenderjaar (in combinatie maximum 220 uren) |
Principe: 360 vrijwillige overuren per kalenderjaar
Uitzondering: 450 vrijwillige overuren per kalenderjaar indien: - Werkgever in PC 302 of ingeval van uitzendarbeid bij een gebruiker van wie de activiteit ressorteert onder PC 302, - die in elke plaats van uitbating gebruik maakt van het geregistreerd kassasysteem, en die dit kassasysteem heeft aangegeven bij de belastingadministratie.
! De relance-uren die gepresteerd werden in het eerste kwartaal van 2026 worden van dit aantal in mindering gebracht.
|
|
Overloon |
Ja, voor de gewone vrijwillige overuren Neen, voor de relance uren
|
NIET voor 240 vrijwillige overuren per kalenderjaar, erboven wel |
|
Vrij van BV |
Neen, voor de gewone vrijwillige overuren Ja, voor de relance uren |
JA voor 240 vrijwillige overuren per kalenderjaar |
|
Vrij van RSZ |
Neen, voor de gewone vrijwillige overuren Ja voor de relance uren
|
Ja, voor 240 vrijwillige overuren per kalenderjaar |
|
Inhaalrust |
Neen |
Neen |
|
Interne grens |
Eerste 25 gepresteerde vrijwillige overuren tellen niet mee voor naleving interne grens. (Bij algemeen verbindend verklaarde CAO kan dit opgetrokken wordt tot maximaal 60 uren). Relance uren tellen niet mee voor de interne grens |
/ |
|
Gemiddelde arbeidsduur |
Neen |
Neen |
|
Gedeeltelijke vrijstelling doorstorting bedrijfsvoorheffing overuren |
Ja, voor de gewone vrijwillige overuren Neen voor de relance uren
|
NEEN voor 240 vrijwillige overuren (geen overloon), nadien JA. |
|
Formaliteiten |
Afsluiten van een voorafgaand schriftelijk akkoord tussen werkgever en werknemer waarin de uitdrukkelijke wil tot uiting komt om vrijwillige overuren te presteren. |
|
|
|
Geldigheidsduur van maximum 6 maanden en kan hernieuwd worden |
Geldigheidsduur van een jaar. Stilzwijgend verlengd voor een bijkomende periode van een jaar. Mogelijkheid tot schriftelijke opzeg van het akkoord door werkgever en werknemer onder bepaalde modaliteiten.
|
Kan een deeltijdse werknemer in de toekomst nog gebruik maken van vrijwillige overuren?
Ja, een deeltijdse werknemer kan nog steeds gebruik maken van vrijwillige overuren.
De toepassingsvoorwaarden worden wel heel wat strikter.
Vrijwillige overuren staan enkel nog open voor deeltijdse werknemers die de voltijdse dag-of weekgrenzen overschrijden en minstens 3 jaar deeltijds werken bij die werkgever. Daarbovenop moet er sprake zijn van een tijdelijke vermeerdering van werk.
Deze strengere voorwaarden zijn niet van toepassing op de deeltijdse werknemers die op de dag van publicatie van de maatregel in het Belgisch Staatsblad, al een akkoord met hun werkgever hadden over het presteren van vrijwillige overuren.
Wij raden werkgevers aan om zo snel mogelijk een schriftelijk akkoord over vrijwillige overuren af te sluiten met hun deeltijdse werknemers, zodat zij ook nadien vrijwillige overuren kunnen blijven toepassen zonder de anciënniteitsvoorwaarde van drie jaar.
Moet een lopende overeenkomst over het presteren van vrijwillige overuren na 1 april 2026 opnieuw vervangen worden door een nieuwe overeenkomst?
Neen. Een akkoord om vrijwillige overuren te presteren voor een periode die afloopt na 1 april 2026 blijft geldig om vrijwillige overuren te presteren onder de toepassing van de nieuwe regels. Het akkoord moet wel gesloten zijn vóór 1 april 2026
Let wel: de initiële geldigheidsduur van de overeenkomst blijft behouden maar de inhoudelijke regels worden wel, na publicatie van de wetgeving, retroactief vanaf 1 april 2026 aangepast.
Werkgevers kunnen er ook voor kiezen om het bestaand akkoord op het ogenblik dat de nieuwe regels officieel zijn in onderling akkoord te beëindigen en een nieuw akkoord volgens de nieuwe regels af te sluiten.
Hierdoor kan een werknemer 360 vrijwillige overuren per kalenderjaar presteren. In de horeca wordt het contingent zelfs verhoogd van 360 uren naar 450 uren voor werkgevers met een geregistreerd kassasysteem. Van deze uren kan de werkgever 240 uren (360 in de horeca) uitbetalen aan een voordelig tarief.
Deze uren zijn vrijgesteld van overloon, socialezekerheidsbijdragen en belastingen waardoor het bruto gelijk is aan netto.
De relance-uren die gepresteerd werden in het eerste kwartaal van 2026 worden van dit aantal in mindering gebracht.
Bron:
- Wetsontwerp houdende wijzigingen met betrekking tot de regeling van de vrijwillige overuren van het Sociaal Strafwetboek, Kamer doc. nr. 56K1333.
Dit bericht delen: